Złote monety rosyjskie – także z carskiej Rosji

Rosyjskie złote monety, w tym stare monety pochodzące z czasów carskiej Rosji, mają nie tylko duże znaczenie historyczne i kulturowe, ale również numizmatyczne i inwestycyjne. Poznaj kilka godnych uwagi rosyjskich złotych monet zarówno z carskiej Rosji, jak i z czasów późniejszych!

Wprowadzenie

Aby precyzyjnie poruszać się po klasyfikacji monet i przypisywać im precyzyjnie nazwy, warto mieść świadomość licznych zmian w ustroju państwa rosyjskiego — nomenklatura numizmatów, będzie ściśle związana z okresem, w którym monety zostały wybite.

Skrótowa historia państwa rosyjskiego:

• Księstwo Moskiewskie - od roku 1213 do około 1263;
• Wielkie Księstwo Moskiewskie - od 1263 do 1547;
• Carstwo Rosyjskie, Carstwo Moskiewskie oficjalna nazwa Rosji w latach 1547–1721;
• Imperium Rosyjskie oficjalna nazwa Rosji w latach 1721-1917;
• Republika Rosyjska oficjalna nazwa Rosji ogłoszona przez tymczasowy rząd w okresie od 1 września/14 września 1917 do 26 października/8 listopada 1917;
• Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (ZSRR, Związek Radziecki, również Związek Sowiecki, Związek Socjalistycznych Republik Sowieckich, skr. ZSRS; Sowietskij Sojuz, Sojuz Sowietskich Socyalisticzeskich Riespublik, SSSR) istniejące w latach 1922–1991;
• Rosja lub Federacja Rosyjska nazwa od 1991 do dzisiaj.
  
  

Ciekawostka: Nazwa kopiejka pojawiła się w 1534 roku, jako określenie nowogrodzkiej diengi (nowogrodki).

Cesarskie rosyjskie złote monety

Złote monety Rosji carskiej cieszą się bardzo dużym zainteresowaniem wśród kolekcjonerów i stanowią przyszłościową inwestycję. Najpopularniejsze monety carskiej Rosji to przede wszystkim:

Cesarski Czerwoniec

W czasach Piotra I płatności w złocie realizowane były głównie dukatami, przeważnie zagranicznymi, a także bitymi w Moskwie ich rosyjskimi odpowiednikami – „czerwońcami”. Czerwoniec był złotą monetą wybitą po raz pierwszy za panowania cara Mikołaja II w 1701 roku. Był wykorzystywany w handlu i uważany za stabilną jednostkę waluty. Na przestrzeni lat te carskie monety uzyskiwały różne wzory i nominały. Na ich awersie wybito m.in. Piotra Wielkiego (Car Piotr Aleksejewicz), Piotra II (Piotr II Cesarz), Cesarzowej Anny Iwanownej, Cesarzowej Elżbiety I, Piotr III, Katarzyny II. Do najciekawszych należy czerwoniec z czasów Pawła I. Na jednej z monet na awersie wygrawerowany jest napis "Nie nam, nie nam, a imieniu twojemu". Carskie czerwonce były wybijane do 1797 roku.

Grafika: Czerwoniec z Carem Piotrem II

Pece, czyli imperiały i półimperiały

Imperiał to 10-rublowa złota moneta rosyjska wprowadzona do obiegu w 1755 i emitowana do 1917 r. Półimperiał to jej mniejsza 5-rublowa wersja. Imperiały zostały wprowadzone za panowania cesarzowej Elżbiety i zawierały 11,61 g złota o próbie 916 (za Pawła I i Aleksandra I próba wynosiła 987). W obiegu znajdował się także 5-rublowy półimperiał o wadze 5,85 g. W związku z postępującym spadkiem wartości pieniądza kredytowego (bilety bankowe, asygnaty) względem monet srebrnych, pod koniec XIX wieku wartość nominalna imperiała osiągnęła 15 rubli, a półimperiała – 7,5 rubli co spowodowało problemy w obrachunkach, dlatego od 1897 roku zaczęto bić wygodniejsze i lżejsze monety złote o nominale 5 i 10 rubli, czyli odpowiednio 1/3 i 2/3 pierwotnego imperiała. W 1899 emisję starszych imperiałów przerwano i stopniowo wycofywano je z obiegu. W Polsce imperiałami nazywano wszystkie złote monety carskie.

Grafika: Imperiał z Carycą Katarzyną II

Złote monety 5 i 10 rubli — mała i duża świnka

Te złote monety bite w carskiej Rosji, które były emitowane od 1898, do 1911 roku (wcześniej emitowane były monety próbne). Znajduje się na nich portret Mikołaja II i ważne symbole narodowe. Aktualnie są to monety uważane za typowe monety lokacyjne. Są to popularne złote ruble carskie. Za rzadkie kolekcjonerskie egzemplarze uważa się monety z 1906, 1907 i 1910 roku.

Grafika: Złota moneta rosyjska 5 rubli z Mikołajem II z 1848 roku tzw. mała świnka

Grafika: Złota moneta rosyjska 10 rubli z Mikołajem II tzw. duża świnka

Mikołaj II — unikatowe kolekcjonerskie monety 5 i 15 rubli

Są to unikatowe złote monety carskie, które przedstawiają ostatniego cesarza Rosji, Mikołaja II. Moneta 5-rublowa została wybita w 1897 roku dla upamiętnienia 200 rocznicy założenia Petersburga. Moneta 15-rublowa została wyemitowana w 1897 roku z okazji koronacji Mikołaja II i jego żony Aleksandry.

Grafika: Unikatowa złota moneta rosyjska 15 rubli z Mikołajem II z 1897 roku

Radzieckie złote monety

Są to złote monety rosyjskie, które emitowane było w czasach Związku Radzieckiego. Stare złote monety z tego okresu osiągają bardzo wysoką wartość, dlatego są poszukiwane przez kolekcjonerów. Zaliczane są do nich głównie:

Radzieckie czerwonce

Po rewolucji rosyjskiej i utworzeniu Związku Radzieckiego wyemitowano złote monety znane jako kolekcjonerskie „radzieckie czerwonce” - emisję monet kontynuowano w latach 1975-1982 - zagadkowa jest emisja czerwońców w 1924 roku (z datą "1925"), co do której nie wiadomo, czy znalazła się one w obiegu. Monety te zawierały symbole radzieckich osiągnięć i ideałów. Dziś są bardzo wartościowe i stanowią znakomitą inwestycję. Znana moneta to czerwoniec z siewcą.

Grafika: Cesarski czerwoniec — Moneta z siewcą z 1977 roku

Ciekawostka: Nazwa czerwoniec wywodzi się od polskiego czerwonego złotego. Do XVIII wieku nazywano tak w Rosji wszystkie zagraniczne złote monety.

Współczesne rosyjskie złote monety

Również emitowane we współczesnych czasach złote monety rosyjskie stanowią gratkę bardziej dla inwestorów. Jakie z nich kupowane są najczęściej w tej kategorii?

Monety bulionowe z Rosji

W ostatnich latach Bank Rosji emitował monetę Jerzy Zwycięski o nominale 50 rubli rosyjskich. A także monety z serii Wildlife series Monety te cieszą inwestorów ze względu na zawartość złota i ciekawe projekty.

Grafika: Bulionowa złota moneta rosyjska z Jerzym Zwycięskim

Pamiątkowe monety rosyjskie

Również w Rosji emitowane są zróżnicowane pamiątkowe złote monety z okazji ważnych wydarzeń, na przykład historycznych rocznic czy imprez sportowych np. UEFA EUROPEAN CHAMPIONSHIP 2020 COIN RUSSIA 2021, lub z igrzysk olimpijskich 2013 np. 90th Anniv. Dynamo Moscow w wersji 1 OZ złota Soccer, Biathlon, Icehockey, Sport Cociety.

Podsumowanie

Do najwcześniejszych monet rosyjskich można zaliczyć srebrne diengi oraz kopiejki, czyli monety z czasów Księstwa Moskiewskiego. Za cesarskie rosyjskie monety w świetle historii należy uważać numizmaty z okresu rosyjskiego caratu. Są nimi czerwońce, imperiały oraz ruble wybijane w czasach od 1547 do 1721 roku, oraz numizmaty z czasów imperium, czyli bite, aż do 1917 roku. Monety radzieckie były wybijane za czasów Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich, czyli od 1917 do 1991 roku. Od 1991 roku możemy mówić o nowych monetach rosyjskich produkowanych przez Bank Rosji lub w St. Petersburg Mint.

Trzeba także zachować ostrożność przy zakupie monet rosyjskich, ponieważ można natknąć się na podróbki i reprodukcje. Potwierdzona autentyczność, stan i zweryfikowane pochodzenie to kluczowe czynniki, które należy wziąć pod uwagę przy zakupie rosyjskich złotych monet z dowolnej epoki. Monety tego typu warto kupować od sprawdzonych sprzedawców i z domów aukcyjnych.